Haris Piplas – Urban Think Tank (ETH, Cirih)

Sa Harisom Piplasom, rođenim Sarajlijom, u rubrici „Širom sveta“ pričamo o izazovima pedagoškog i istraživačkog rada na jednoj od najprestižnijih škola arhitekture i urbanih studija u svetu – ETH Cirih.

1_STUDIJE I ODLAZAK

Oduvijek sam bio fasciniran mapama, prirodom i gradom. Odrastajući u idiličnom prijeratnom Sarajevu i to u oba sarajevska svijeta, u padinskim predgrađima sa starinskim sistemom vrijednosti intimnog komšiluka te u socijalističkim blokovima sa svim svojim amenities i javim prostorima. Tako reći hibridna verzija između mahalaša i haustorčeta.

Gledajući urbicid u Sarajevu i gledajući razaranje te idile i šunjajući se između streha i zaraslih parkova ratnog Sarajeva, pretrčavajući raskrnice bježeći od snajpera, gledajući minirana izletišta i prirodu, javlja se drugačija percepcija prostora i naravno želja da se nešto promjeni. Da mu vratimo urbanitet koji je imao, ali isto tako reaktiviramo njegovu povezanost sa okolnom olimpijskom prirodom u koju je grad u svojoj uskoj dolini zapravo ušuškan.

Tako sam odlučio studirati pejzažnu arhitekturu u Sarajevu, a studij je uključivao ekološke, ali i tehničke, projektantske i umjetničke inpute, raspoređene preko nekoliko Fakulteta sarajevskog Univerziteta. Nakon studija u Sarajevu, gdje sam odlikovan kao najbolji student na našem programu, dobio sam stipendiju njemačke Vlade i otišao u Berlin – grad koji je unikatna laboratorija urbanih transformacija, grad sa turbulentnom historijom koja mu je poklonila nadimak grada kontrasta i diskontinuiteta, manifestirajući se u formi i procesima koji se u njemu odvijaju, koliko god to romantično zvučalo. Kao takav, on mi je dao mogućnosti dodatnog učenja ne samo tokom interdisciplinarnog studija Urbanog Dizajna na Tehničkom Univerzitetu, nego učešćima u raznim događajima pa i samoj šetnji spektakularnim gradom na rijeci Spree.

Haris Piplas je rođen 1984. godine u Sarajevu. Nakon studija pejzažne arhitekture u Sarajevu (2004-2008), koje je završio kao najbolji student u generaciji, dobija stipendiju nemačke Vlade za studijsko usavršavanje u Berlinu (2008-2010). Potom upisuje doktorske studije urbanog dizajna na ETH u Cirihu. Asistent je na katedri Urban Think Tank, redovni je član u više naučnih i upravnih odbora, a u poslednjih par godina aktivno učestvuje u organizaciji konferencija u Beogradu, Skoplju i Sarajevu.

Haris Piplas je rođen 1984. godine u Sarajevu. Nakon studija pejzažne arhitekture u Sarajevu (2004-2008), koje je završio kao najbolji student u generaciji, dobija stipendiju nemačke Vlade za postdiplomsko studijsko usavršavanje u Berlinu (2008-2010). Potom upisuje doktorske studije urbanog dizajna na ETH u Cirihu. Asistent je na katedri Urban Think Tank, redovni je član u više naučnih i upravnih odbora, a u poslednjih par godina aktivno učestvuje u organizaciji konferencija i research design workshopova u Beogradu, Skoplju, Prištini i Sarajevu. Najnovija inicijativa je reactivate-sarajevo.com

Reactivate Sarajevo Forum

Reactivate Sarajevo Forum


2_DOLAZAK U BIRO

Poslije zavrsetka studija u Njemačkoj i poslije skupljanja profesionalnog iskustva u Berlinu, Kopenhagenu i kratkog boravka u na istraživanju na Politecnicu u Milanu, spakovao sam već bio kofere za Boston gdje sam trebao raditi post-profesionalni istrazivački studij na Harvardu. Ipak me splet okolnosti doveo u švicarski Cirih. Te kasne 2011. godine Urban-Think Tank grupa na čelu sa Alfredom Brillembourgom i Hubertom Klumpnerom su sa Columbia University prešli na prestižni ETH i ja sam se priključio timu jer sam shvatio da njihov integrativni, ali aktivistički pristup nešto što se poklapa sa mojim sistemom vrijednosti, a također ima apsolutni potencijal te fertile ground gledajući na kompleksne izazove u društvima Ex-Yu.

3_PRAKSA I NAČIN RADA

Više o samom ETH i Urban-Think Tanku (U-TT) čitaoci se najbolje mogu informisati na našem website ili social media. Što je ovdje možda važno naglasiti je moj interes za drugačijim pristupom nego onim koji vlada u našoj široj struci gdje je arhitekt često izoliran u mikro-struci i rijetko učestvuje u društvenim procesima. To je zapravo paradoksalno, imajući u vidu situaciju u našim društvima gdje su isprepletene ekološke i ekonomske krize te tradicionalni disciplinarni modeli funkcionisanja razvijanja gradova (i sela) kreirali mnoge probleme. Od suburbia, gated communities, gradova sa ogromnim ekološkim otiskom, da ne nabrajam sada.

Pristup U-TT je realističan i zavisi od studija slučaja, ali svakako nije samo naučnog karaktera, nego uključuje inovativne metode istraživanja i mapiranja potencijala u prostoru te pretvaranjem istih u konkretne intervencije. Istraživanje nam pomaže da vizualiziramo socio-ekonomske, kulturne i ekološke aspekte. Njihova korelacija nam daje osnovu za reprogramiranje prostora. To možemo nazvati integrativnim pristupom koji uključuje saradnju sa partnerima iz nauke, kulture, privatnog sektora i vladinih i nevladinih organizacija.

Današnji problemi su kompleksni, to nije nikakva nova vijest. Percepcija da svemoćni arhitekt, kao neka vrsta superjunaka, u solo-prodoru sam rješava sve probleme svojim crtežima je outdated model koji škole, asocijacije i komore polako počinju da shvataju. Rješenja urgentnih problema u našim gradovima (i selima) zahtjevaju mnogo dodatne edukacije ponaosob; te komunikacije, poznavanja business planova do prostorne psihologije, savremenih smart tehnologija do uticaja social media.

U mom radu pokušavam te stvari shvatiti, senzibilizirati te uključiti u produkte koji mogu biti od dizajna, planiranja, konsultinga, naučnih radova, teachinga ili zapravo pasivne uloge u kreiranju socijalnih ili ekonomskih programa. Pogotovo za rad u zemljama u kojim U-TT je aktivan, a mnoge su one koje ne poznaju tradicionalne instrumente arhitekte ili planera, a čiji socijalni i ekonomski kontekst svaki naš tradicionalistički produkt svakako čini irelevantnim. Također momentum koji imamo sada tj. da je tema urbanog razvoja vrlo aktualno i njom se bave od UN-a, firmi poput BMW ili Siemens do lokalnih NVO, govori o štetnosti da se mlade stručnjake podučava tradicionalnim kapsularnim modelima, a da zapravo urbanizam se dešava mimo njihovog uticaja.

4_ULOGA NA KATEDRI

Mislim da sam već djelomično odgovorio na pitanje, ali biću malo detaljniji. U ovom trenutku zadužen sam za razne teaching aktivnosti na U-TT ETH gdje predajem i koordiniram Urban Design I/II kurs te učestvujem u radu novog Instituta koji se bavi interkonekcijom nauke, industrije i politika. Naravno pored toga rad na brojnim U-TT projektima u raznim fazama. Također sam aktivan u organizacijama kao sto je Urban Land Institute, European Forum Alpbach, IFLA, Bosana, Matica BiH koje imaju ne samo usko stručni nego širi društveni značaj. Najveći fokus mi je zapravo sada BiH i cijeloj Ex-Yu gdje želimo donijeti know-how iz Švicarske i drugih zapadnih država te modifikovano primjeniti kod nas. Jedan od njih podržava Švicarska Državna Agencija za Nauku.

5_BUDUĆNOST

Historija nas uči da je teško proreći budućnost. Pogotovo u ovom sve dinamičnijem svijetu. Ali evo generalno, vidim budućnost jako pozitivno. Mislim da je bilo dosta negativne energije i ne može se ništa uraditi, treba odavde bježati pristupa. Naš region je emerging i posla ima. Samo ga treba stvoriti, a ne čekati da ga neko donese na srebrenom tanjiru. Također u svim gradovima regiona se scena sjajno razvija i umrežava te očigledno da postoji sjajna energija da zajedno nešto možemo napraviti.

Želim nastaviti praviti mostove između Zapada te stečenog znanja, iskustva i kontakata i koristiti to u rodnom Sarajevu i cijeloj Ex-Yu – na regionalnom nivou. Pitajte me više za 5 godina. Nadam se da ćemo čitati ovaj članak i smijati se višku/manjku optimizma. Borba za manjak je već počela.

Intervju vodio: Dragan Marković
Osnivači U-TT - Alfredo Brillembourg & Hubert Klumpner

Osnivači U-TT – Alfredo Brillembourg & Hubert Klumpner

Urban-Think Tank - Dečiji centar, Karakas, 2001.

Urban-Think Tank – Dečiji centar, Karakas, 2001.

Urban-Think Tank - Modularno stepenište, Karakas, 2002.

Urban-Think Tank – Modularno stepenište, Karakas, 2002.

Urban-Think Tank - Torre David - Informal Vertical Communities

Urban-Think Tank – Torre David – Informal Vertical Communities

Urban-Think Tank - Centar zajednice, Amman, Jordan, 2010.

Urban-Think Tank – Centar zajednice, Amman, Jordan, 2010.

Urban-Think Tank - Venecijansko bijenale, 2012.

Urban-Think Tank – Venecijansko bijenale, 2012.

Urban-Think Tank - srebrna Holcim nagrada za Centar zajednice u Sau Paulu, 2012.

Urban-Think Tank – srebrna Holcim nagrada za Centar zajednice u Sau Paulu, 2012.




Uključi se u diskusiju
Dosadašnji komentari (0)

Ili se uloguj:


*Komentari se pregledaju pre objavljivanja